In verband met de huidige uitbraak van het Westnijlvirus geeft het DWHC graag meer informatie hierover aan dierenambulances en wildopvangcentra. Zoals velen al weten, onderzoekt het Dutch Wildlife Health Centre (DWHC) ziekten onder wilde dieren in Nederland, zo ook het Westnijlvirus. Het onderzoek naar de aanwezigheid en verspreiding van het Westnijlvirus doen zij in samenwerking met het Erasmus MC (EMC). Het DWHC en EMC hebben op 28 augustus bekendgemaakt dat drie eksters en één kauw uit Rotterdam positief zijn getest op westnijlvirus (WNV). Sinds eind juli worden in verschillende delen van Nederland opvallend veel dode kraaiachtigen gemeld. Ook elders in Nederland zijn besmettingen vastgesteld bij paarden, muggen en levende vogels.

Waar moet je als wildopvang op letten?

Op dit moment valt vooral sterfte onder kraaiachtigen op, zoals kraaien, kauwen en eksters. Ook andere vogelsoorten kunnen besmet raken.

Let bij binnengebrachte vogels naast de directe aanleiding voor opvang ook op:

• Zwakte of sloomheid;
• Sterke vermagering;
• Verminderd reageren op de omgeving;
• Wankelen of ongecoördineerd bewegen;
• Problemen met staan, lopen of vliegen;
• Trillen of afwijkende bewegingen van kop of nek;
• Andere neurologische verschijnselen;
• Plotseling overlijden.

De ziekteverschijnselen kunnen sterk variëren. Een vogel kan bijvoorbeeld nog vliegen, maar duidelijk minder alert of ongecoördineerd zijn.

Er is geen specifieke behandeling tegen WNV. De behandeling bestaat uit ondersteunende zorg. Ook vogels met neurologische verschijnselen kunnen herstellen, maar bij ernstige neurologische klachten is de prognose minder gunstig.

WNV of vogelgriep?

De ziektebeelden kunnen op elkaar lijken en zijn op basis van verschijnselen niet betrouwbaar van elkaar te onderscheiden. Blijf bij een mogelijke verdenking op vogelgriep de gebruikelijke vogelgriepmaatregelen volgen. Een belangrijk verschil is de overdracht: WNV wordt normaal via muggen verspreid, terwijl besmette vogels bij vogelgriep zelf virus kunnen uitscheiden en andere vogels kunnen besmetten.

Bescherming tijdens het werk

WNV wordt normaal niet door het verzorgen van een vogel overgedragen. Mensen raken vrijwel altijd besmet door de beet van een besmette mug.

Beperk daarom het risico op muggenbeten:

• Draag waar mogelijk bedekkende kleding;
• Gebruik muggenwerende middelen zoals DEET;
• Wees extra alert in de vroege ochtend en avond;
• Verwijder stilstaand water rond de opvang om muggenbroedplaatsen te beperken.

De normale hygiënemaatregelen blijven belangrijk: handen wassen, waar nodig handschoenen gebruiken en zorgvuldig omgaan met bloed, ontlasting en kadavers.

Krijg je klachten die kunnen passen bij een WNV-infectie, neem dan contact op met de huisarts en vermeld dat je mogelijk hebt gewerkt op een locatie waar WNV is vastgesteld. Dit zijn vaak milde, griepachtige klachten, zoals koorts, hoofdpijn en spierpijn. Heel soms (1% van de infecties) wordt iemand ernstig ziek (hersenontsteking of hersenvliesontsteking).

Help mee met WNV in kaart brengen

Om beter te begrijpen waar WNV voorkomt en welke vogelsoorten mogelijk betrokken zijn, is het belangrijk dat opvallende sterfte onder wilde dieren bij het DHWC wordt gemeld. We zijn daarbij vooral geïnteresseerd in informatie over de achterliggende sterfte (meerdere vogels? Verschillende soorten vogels?). Via het online meldformulier beoordeelt het DWHC de meldingen en wordt bepaald welke dieren voor onderzoek worden opgehaald. Zo kan de verspreiding van WNV onder wilde vogels beter in kaart worden gebracht.

Belangrijke links en actuele updates:

• Dutch Wildlife Health Centre (DWHC) voor actuele informatie over ziekte en sterfte onder wilde vogels in Nederland en nieuwe onderzoeksresultaten: https://dwhc.nl/
• RIVM – Westnijlkoorts voor actuele informatie over westnijlvirus in Nederland, risico voor mensen, klachten en het voorkomen van muggenbeten: https://www.rivm.nl/westnijlkoorts
• RIVM – Actualiteiten over westnijlkoorts voor nieuwe ontwikkelingen en vastgestelde besmettingen in Nederland: https://www.rivm.nl/westnijlkoorts/actueel

Meer informatie: zie dit document Westnijlvirus bij wilde vogels voor de volledige informatie over WNV, ziekteverschijnselen, risico’s voor mensen en het melden van dode wilde dieren.